Từ một người có tiền sử khỏe mạnh, khi bị mắc cúm A, người bệnh 55 tuổi đã rơi vào tình trạng suy hô hấp nguy kịch biến chứng viêm phổi nặng, phải đặt ống nội khí quản, thở máy và sử dụng kỹ thuật trao đổi oxy qua màng ngoài cơ thể (ECMO) để duy trì sự sống. Trường hợp này là lời cảnh báo về mức độ nguy hiểm của bệnh cúm A, ngay cả đối với những người trước đó hoàn toàn khỏe mạnh, không có bệnh lý nền.
Từ những triệu chứng sốt, khó thở đến tình trạng nguy kịch
Mới đây, Bệnh viện Đa khoa tỉnh Phú Thọ đã tiếp nhận và điều trị một trường hợp người bệnh nam, 55 tuổi, mắc cúm A biến chứng viêm phổi nặng, dẫn đến suy hô hấp nguy kịch.
Người bệnh điều trị tích cực tại Khoa Hồi sức tích cực, Chống độc yêu cầu
Đáng chú ý, người bệnh có tiền sử khỏe mạnh, không ghi nhận bệnh lý nền trước đó. Người bệnh nhập viện với các triệu chứng sốt và khó thở. Tuy nhiên, tại thời điểm nhập viện, tình trạng bệnh đã diễn biến rất nặng, chức năng hô hấp suy giảm nghiêm trọng, đe dọa trực tiếp đến tính mạng.
Trước tình trạng suy hô hấp nguy kịch, các bác sĩ đã khẩn trương tiến hành đặt ống nội khí quản, hỗ trợ hô hấp bằng máy thở. Tuy nhiên, tình trạng suy hô hấp không đáp ứng với các biện pháp hỗ trợ thông thường, buộc ê-kíp hồi sức phải triển khai kỹ thuật trao đổi oxy qua màng ngoài cơ thể (ECMO-VV) nhằm duy trì quá trình trao đổi khí và tạo điều kiện cho phổi hồi phục.
Sau 7 ngày điều trị tích cực, chức năng hô hấp của người bệnh có những chuyển biến khả quan, đủ điều kiện ngừng hỗ trợ ECMO. Đến ngày điều trị thứ 10, người bệnh tiếp tục cải thiện, tỉnh táo, tình trạng hô hấp ổn định hơn và được rút ống nội khí quản. Mặc dù đã vượt qua giai đoạn suy hô hấp nguy kịch, người bệnh vẫn cần được tiếp tục theo dõi và chăm sóc để phục hồi sức khỏe.
Trường hợp này cho thấy cúm A không phải lúc nào cũng là một bệnh nhiễm trùng đường hô hấp nhẹ, tự khỏi sau vài ngày. Trong một số trường hợp, bệnh có thể gây tổn thương phổi nghiêm trọng, diễn biến nhanh và dẫn đến những biến chứng đe dọa tính mạng.
Vì sao cúm A có thể gây viêm phổi nặng?
Bác sĩ Đinh Văn Trung – Khoa Hồi sức tích cực, Chống độc yêu cầu thăm khám cho người bệnh mắc cúm A đang điều trị tại khoa
Cúm A là bệnh nhiễm trùng đường hô hấp cấp tính do virus cúm A gây ra, lây truyền chủ yếu qua các giọt bắn và hạt chứa virus được phát tán khi người mắc bệnh ho, hắt hơi, nói chuyện hoặc tiếp xúc gần với người khác.
Các triệu chứng thường gặp bao gồm sốt, ho, đau họng, đau đầu, đau mỏi cơ, mệt mỏi và đôi khi khó thở. Phần lớn người mắc cúm có thể hồi phục sau một thời gian điều trị và chăm sóc phù hợp.
Tuy nhiên, virus cúm A không chỉ gây tổn thương ở đường hô hấp trên mà còn có khả năng gây viêm phổi, làm tổn thương các phế nang – nơi thực hiện chức năng trao đổi oxy và carbon dioxide giữa phổi và máu.
Khi tổn thương phổi lan rộng, khả năng đưa oxy vào máu suy giảm nghiêm trọng, khiến người bệnh xuất hiện tình trạng thiếu oxy máu và suy hô hấp cấp tính.
Đặc biệt, một số trường hợp có thể tiến triển thành hội chứng suy hô hấp cấp tiến triển (ARDS), là tình trạng tổn thương phổi nặng, có nguy cơ tử vong cao và thường đòi hỏi các biện pháp hồi sức chuyên sâu.
Ngoài tổn thương phổi trực tiếp do virus, người bệnh còn có nguy cơ bội nhiễm vi khuẩn, làm tình trạng viêm phổi trở nên nghiêm trọng hơn.
Đáng lưu ý, người khỏe mạnh, không có bệnh nền vẫn có thể mắc cúm A nặng và gặp biến chứng nguy hiểm. Vì vậy, người bệnh không nên chủ quan trước các triệu chứng cúm chỉ vì bản thân còn trẻ hoặc có sức khỏe tốt.
Những dấu hiệu cảnh báo cần đến bệnh viện ngay
Bác sĩ Đinh Văn Trung, Khoa Hồi sức tích cực, Chống độc yêu cầu khuyến cáo người dân cần đặc biệt chú ý khi xuất hiện các dấu hiệu bất thường trong quá trình mắc cúm, nhất là khi các triệu chứng có xu hướng nặng lên. Những dấu hiệu cảnh báo nguy hiểm bao gồm:
Đặc biệt, khi xuất hiện khó thở, tím tái, rối loạn ý thức hoặc đau ngực kéo dài, người bệnh cần được đưa đến cơ sở y tế để được cấp cứu và điều trị kịp thời.
Việc phát hiện sớm tình trạng viêm phổi và suy hô hấp có ý nghĩa quan trọng, giúp bác sĩ kịp thời đánh giá mức độ tổn thương, chỉ định điều trị phù hợp và hạn chế nguy cơ biến chứng hoặc bệnh tiến triển đến giai đoạn nguy kịch.
Chủ động phòng bệnh cúm A và ngăn ngừa biến chứng
Để giảm nguy cơ mắc cúm A cũng như hạn chế những biến chứng nặng, người dân cần thực hiện các biện pháp phòng bệnh sau:
- Thứ nhất, tiêm vắc xin phòng cúm hằng năm. Đây là một trong những biện pháp quan trọng giúp giảm nguy cơ mắc cúm và đặc biệt là giảm nguy cơ diễn biến nặng, nhập viện và tử vong do cúm. Việc tiêm phòng cần được thực hiện theo khuyến cáo chuyên môn, phù hợp với độ tuổi và tình trạng sức khỏe.
- Thứ hai, thực hiện vệ sinh cá nhân và phòng ngừa lây nhiễm. Thường xuyên rửa tay bằng xà phòng hoặc dung dịch sát khuẩn, che miệng và mũi khi ho, hắt hơi, đeo khẩu trang khi có triệu chứng hô hấp và hạn chế tiếp xúc gần với người mắc bệnh.
- Thứ ba, chủ động theo dõi sức khỏe khi có biểu hiện nghi ngờ cúm. Người có triệu chứng cần nghỉ ngơi, hạn chế tiếp xúc với người khác và đến cơ sở y tế thăm khám khi cần thiết. Đặc biệt, không nên tự ý sử dụng kháng sinh hoặc thuốc kháng virus khi chưa có chỉ định của bác sĩ.
- Thứ tư, không trì hoãn việc khám bệnh khi triệu chứng nặng lên. Người có biểu hiện khó thở, đau ngực, mệt lả hoặc tình trạng sức khỏe suy giảm nhanh cần đến cơ sở y tế để được thăm khám, đánh giá và điều trị kịp thời.
- Thứ năm, chú ý bảo vệ nhóm người có nguy cơ cao, bao gồm người cao tuổi, phụ nữ mang thai, trẻ nhỏ, người mắc bệnh tim mạch, bệnh phổi mạn tính, đái tháo đường và người suy giảm miễn dịch.
Đối với những trường hợp cúm nặng hoặc có nguy cơ cao xuất hiện biến chứng, thuốc kháng virus có thể được bác sĩ chỉ định sớm nhằm cải thiện kết quả điều trị.
Người dân khi mắc bệnh cúm hoặc các vấn đề về sức khỏe, hãy liên hệ ngay Tổng đài tư vấn khám, chữa bệnh miễn phí cước cuộc gọi: 1800 888 989 – hỗ trợ tư vấn và đặt lịch khám tại Bệnh viện Đa khoa tỉnh Phú Thọ.
Tác giả: BS. Đinh Văn Trung
Cộng sự: Thu Vân
