Đái tháo đường đang trở thành một trong những thách thức trong công tác chăm sóc sức khỏe cộng đồng hiện nay. Điều đáng lo ngại là bệnh có thể âm thầm tiến triển trong nhiều năm mà không có triệu chứng rõ ràng, đến khi được phát hiện thì người bệnh đã ở giai đoạn nặng có thể xuất hiện những biến chứng nguy hiểm. Hưởng ứng Ngày Đái tháo đường Thế giới 14/11 với chủ đề “hành động sớm đối với bệnh đái tháo đường”, mỗi người dân hãy nâng cao nhận thức, chủ động kiểm tra đường huyết và xây dựng lối sống lành mạnh để bảo vệ sức khỏe cho bản thân, gia đình và cộng đồng.
Đái tháo đường – Căn bệnh âm thầm nhưng để lại nhiều hệ lụy
Đái tháo đường (hay còn gọi là bệnh tiểu đường) là bệnh rối loạn chuyển hóa mạn tính, xảy ra khi cơ thể không sản xuất đủ insulin hoặc không thể sử dụng insulin hiệu quả, khiến lượng đường trong máu tăng cao kéo dài. Bệnh thường được chia thành ba thể chính: đái tháo đường type 1, type 2 và đái tháo đường thai kỳ. Trong đó, đái tháo đường type 2 chiếm tỷ lệ chủ yếu và có mối liên quan với yếu tố di truyền, tuổi tác cùng lối sống.
Một trong những đặc điểm nguy hiểm của bệnh là diễn biến âm thầm. Không ít người vẫn sinh hoạt, làm việc bình thường, không cảm thấy đau đớn hay có biểu hiện bất thường nhưng đường huyết đã tăng cao trong thời gian dài. Đặc biệt, đái tháo đường type 2 có thể không biểu hiện triệu chứng rõ rệt trong nhiều năm. Vì vậy, người dân không nên đợi đến khi cơ thể xuất hiện dấu hiệu bất thường mới đi kiểm tra sức khỏe.
Khi không được phát hiện và kiểm soát tốt, tình trạng tăng đường huyết kéo dài có thể gây tổn thương nhiều cơ quan trong cơ thể, dẫn đến những biến chứng nghiêm trọng như: bệnh tim mạch, nhồi máu cơ tim, đột quỵ, suy thận, tổn thương võng mạc gây giảm thị lực hoặc mù lòa, tổn thương thần kinh ngoại biên, loét bàn chân và thậm chí phải cắt cụt chi. Những biến chứng này không chỉ đe dọa sức khỏe, tính mạng mà còn làm suy giảm nghiêm trọng chất lượng cuộc sống, tạo gánh nặng cho gia đình và xã hội.
Nhận biết sớm những dấu hiệu cảnh báo bệnh đái tháo đường
Mặc dù bệnh có thể diễn biến âm thầm, người dân cần đặc biệt lưu ý những dấu hiệu cảnh báo thường gặp sau:
- Khát nước nhiều, uống nước liên tục: Cảm giác khô miệng, khát nước bất thường dù đã uống nước.
- Đi tiểu nhiều lần: Đặc biệt là tiểu nhiều về đêm, ảnh hưởng đến giấc ngủ.
- Nhanh đói, ăn nhiều nhưng vẫn sụt cân: Cơ thể mệt mỏi, giảm cân không rõ nguyên nhân dù chế độ ăn không thay đổi.
- Mệt mỏi, thiếu năng lượng: Thường xuyên uể oải, giảm khả năng tập trung, ảnh hưởng đến sinh hoạt và công việc.
- Nhìn mờ: Thị lực thay đổi bất thường, nhìn không rõ.
- Vết thương lâu lành, dễ nhiễm trùng: Có thể gặp tình trạng viêm da, nhiễm trùng tái diễn hoặc vết thương ở bàn chân lâu hồi phục.
Đặc biệt, những người thừa cân, béo phì, ít vận động, có người thân trong gia đình mắc đái tháo đường, tăng huyết áp, rối loạn mỡ máu hoặc từng mắc đái tháo đường thai kỳ cần quan tâm hơn đến việc kiểm tra đường huyết định kỳ. Các chuyên gia y tế khuyến cáo, ngay cả khi không có biểu hiện bất thường, người thuộc nhóm nguy cơ vẫn nên chủ động thăm khám, xét nghiệm đường huyết theo tư vấn của bác sĩ.
Chủ động phòng ngừa bệnh đái tháo đường – Chìa khóa bảo vệ sức khỏe lâu dài
Đái tháo đường type 2 có thể phòng ngừa hoặc trì hoãn sự xuất hiện bằng việc thay đổi lối sống và kiểm soát tốt các yếu tố nguy cơ. Mỗi người có thể bắt đầu từ những hành động đơn giản, thiết thực trong cuộc sống hằng ngày:
- Xây dựng chế độ dinh dưỡng khoa học: Ăn uống đa dạng, cân đối các nhóm chất; tăng cường rau xanh, thực phẩm giàu chất xơ; hạn chế nước ngọt, bánh kẹo, đồ uống có đường, thức ăn nhanh và thực phẩm chứa nhiều chất béo không lành mạnh. Kiểm soát khẩu phần ăn, tránh ăn quá nhiều và ăn uống thất thường.
- Tăng cường vận động thể lực: Duy trì thói quen đi bộ, đạp xe, bơi lội hoặc tập luyện phù hợp với thể trạng. Hạn chế ngồi lâu, ít vận động và dành thời gian hoạt động thể chất mỗi ngày.
- Duy trì cân nặng hợp lý: Chủ động kiểm soát cân nặng, phòng ngừa thừa cân, béo phì; xây dựng chế độ ăn uống và tập luyện phù hợp.
- Hạn chế các yếu tố nguy cơ: Không hút thuốc lá, hạn chế sử dụng rượu bia; kiểm soát tốt huyết áp, mỡ máu và các rối loạn chuyển hóa đi kèm.
- Kiểm tra sức khỏe định kỳ: Chủ động xét nghiệm đường huyết, đặc biệt đối với người có yếu tố nguy cơ. Việc phát hiện bệnh sớm sẽ giúp người bệnh có hướng điều trị phù hợp, hạn chế biến chứng và nâng cao hiệu quả chăm sóc sức khỏe lâu dài.
Đối với người đã được chẩn đoán mắc đái tháo đường, cần tuân thủ phác đồ điều trị, sử dụng thuốc đúng chỉ định, theo dõi đường huyết thường xuyên, tái khám định kỳ và kiểm tra các biến chứng tại mắt, thận, thần kinh, tim mạch và bàn chân. Tuyệt đối không tự ý bỏ thuốc, thay đổi liều thuốc hoặc sử dụng các phương pháp truyền miệng thay thế điều trị y khoa.
Khoa Nội tiết – Đái tháo đường, Bệnh viện Đa khoa tỉnh Phú Thọ – Địa chỉ tin cậy trong thăm khám, điều trị và quản lý bệnh lý nội tiết, đái tháo đường
Các bác sĩ, điều dưỡng thăm khám, tư vấn cho người bệnh tiểu đường
Phát hiện sớm, điều trị đúng và quản lý bệnh lâu dài là những yếu tố quan trọng giúp người mắc đái tháo đường kiểm soát tốt đường huyết, hạn chế biến chứng và duy trì chất lượng cuộc sống.
Với đội ngũ bác sĩ, điều dưỡng giàu kinh nghiệm, có chuyên môn sâu cùng hệ thống trang thiết bị y tế hiện đại, Khoa Nội tiết – Đái tháo đường, Bệnh viện Đa khoa tỉnh Phú Thọ đã trở thành địa chỉ tin cậy của người dân trong thăm khám, chẩn đoán, điều trị và quản lý các bệnh lý nội tiết, rối loạn chuyển hóa như: đái tháo đường, bệnh lý tuyến giáp, tuyến yên, tuyến thượng thận, béo phì và các bệnh lý chuyển hóa khác.
Không ngừng cập nhật, ứng dụng các tiến bộ khoa học kỹ thuật trong thực hành lâm sàng, Khoa Nội tiết – đái tháo đường đã triển khai nhiều kỹ thuật chuyên sâu, trong đó có hệ thống theo dõi đường huyết liên tục (CGM). Đây là giải pháp hỗ trợ ghi nhận diễn biến đường huyết trong ngày và ban đêm, giúp phát hiện những thời điểm đường huyết tăng, giảm bất thường, cung cấp thêm dữ liệu để bác sĩ đánh giá tình trạng kiểm soát đường huyết và tư vấn điều chỉnh chế độ điều trị phù hợp với từng người bệnh.
ThS.BS. Dương Thị Kim Ngân – Trưởng khoa Nội tiết – Đái tháo đường tư vấn chế độ dinh dưỡng phù hợp cho người bệnh tiểu đường
Bên cạnh hoạt động thăm khám và điều trị, Khoa còn chú trọng tư vấn, hướng dẫn người bệnh kiến thức tự chăm sóc, chế độ dinh dưỡng, vận động, sử dụng thuốc và phòng ngừa biến chứng. Qua đó giúp người bệnh nâng cao khả năng tự quản lý bệnh, chủ động phối hợp với nhân viên y tế trong suốt quá trình điều trị.
Hưởng ứng Ngày Đái tháo đường Thế giới 14/11, Bệnh viện Đa khoa tỉnh Phú Thọ khuyến cáo người dân: Đừng chủ quan với những dấu hiệu bất thường của cơ thể! Đừng chờ đến khi xuất hiện biến chứng mới đi khám! Hãy chủ động kiểm tra đường huyết, thăm khám chuyên khoa khi có yếu tố nguy cơ hoặc nghi ngờ mắc bệnh.
Người bệnh gặp các vấn đề về sức khỏe nội tiết, đái tháo đường vui lòng liên hệ Khoa Nội tiết – Đái tháo đường: 0210.6542.090
Hoặc Tổng đài tư vấn khám chữa bệnh (miễn phí cước cuộc gọi): 1800888989. Được tư vấn trực tiếp bởi các Chuyên Gia đầu ngành Bệnh viện Đa khoa tỉnh Phú Thọ.
Tác giả: ThS.BS. Dương Thị Kim Ngân
Cộng sự: Hồng Nhung
