Người bệnh 17 tuổi, tại Sơn Đông, Phú Thọ, chưa từng có bệnh lý nội khoa trước đây, gia đình không có ai mắc đái tháo đường. Khoảng nửa tháng gần đây, người bệnh xuất hiện tình trạng mệt mỏi nhiều, khát nước và uống nhiều; sụt khoảng 5kg chỉ trong vòng 1 tháng kèm đau đầu, đi khám phát hiện đường máu rất cao.
Người bệnh có kết quả đường máu khi đói 31,7 mmol/L (bình thường: 3,9 – 5,6mmol/L), đường máu trung bình 3 tháng HbA1C 13,16% (bình thường: 4,0 – 5,7%), chức năng thận giảm do thiếu dịch, creatinin 129mcmol/L. Đồng thời, người bệnh có tình trạng toan ceton – biến chứng cấp tính nguy hiểm của đái tháo đường do cơ thể thiếu insulin nghiêm trọng, gây rối loạn chuyển hóa và nhiễm axit máu, với kết quả toan chuyển hóa nặng pH 7,16 (bình thường 7,35 – 7,45), HCO3: 5,8 mmol/L (bình thường: 22- 28) khiến người bệnh phải thở nhanh để bù lại pCO2 16,5mmHg (bình thường 35 – 45). Nếu không được xử trí kịp thời, người bệnh có thể rơi vào hôn mê, suy đa cơ quan, thậm chí tử vong.
Người bệnh được chẩn đoán: toan ceton, đái tháo đường mới phát hiện, theo dõi tuýp I và được chuyển khoa Hồi sức tích cực điều trị, đặt catheter tĩnh mạch trung tâm để bù dịch nhanh, số lượng dịch lớn, truyền Insulin liên tục và theo dõi sát các chỉ số sinh tồn cho đến khi qua giai đoạn nguy hiểm. Tuy nhiên, đường máu của người bệnh còn khó kiểm soát nên đã được chuyển sang khoa Nội tiết – Đái tháo đường điều trị và theo dõi chuyên sâu.
BSNT Nguyễn Thị Lan Hương – Khoa Nội tiết – Đái tháo đường thăm khám cho người bệnh
Tại đây, người bệnh được chỉ định đặt thiết bị theo dõi đường huyết liên tục (CGM) để kiểm tra mức đường huyết ở mô kẽ sau mỗi 5 phút. Đồng thời, người bệnh tiếp tục được truyền dịch, theo dõi và kiểm soát đường huyết. Đồng thời, các bác sĩ thực hiện thêm các xét nghiệm chuyên sâu như Anti-GAD, ICA để chẩn đoán tuýp I, là 1 nguyên nhân đái tháo đường liên quan đến tự miễn của cơ thể. Tuy nhiên, các kết quả đều âm tính.
Hiện tại, sau quá trình điều trị, người bệnh đã hết tình trạng toan ceton, đường huyết tạm ổn định, chức năng thận về bình thường, giảm mệt mỏi và không còn khát nhiều như trước.
Theo ThS. BS Dương Thị Kim Ngân – Trưởng khoa Nội tiết – Đái tháo đường, đái tháo đường tuýp I là bệnh lý tự miễn, xảy ra khi cơ thể phá hủy các tế bào sản xuất insulin của tuyến tụy. Bệnh có thể gặp ở trẻ em, thanh thiếu niên và người trẻ tuổi. Nhiều trường hợp khởi phát nhanh với các biểu hiện như uống nhiều, tiểu nhiều, ăn nhiều nhưng sụt cân nhanh, mệt mỏi kéo dài. Nếu không được phát hiện sớm, người bệnh dễ xuất hiện biến chứng toan ceton rất nguy hiểm. Đối với đái tháo đường tuýp 2, bên cạnh yếu tố di truyền hay tình trạng kháng insulin thì nguyên nhân có thể do lối sống, chế độ ăn uống, sinh hoạt không lành mạnh, ít vận động, tiêu thụ nhiều thực phẩm chế biến sẵn, đồ uống có gas, đường hóa học… Đây cũng là những thói quen phổ biến ở giới trẻ hiện nay gây nên xu hướng trẻ hóa ở người bệnh đái tháo đường.
Hiện nay, việc theo dõi đường huyết liên tục bằng thiết bị CGM mang lại nhiều lợi ích trong điều trị đái tháo đường. Thiết bị giúp theo dõi đường huyết liên tục 24/24 giờ, cảnh báo sớm tình trạng tăng hoặc hạ đường huyết, giảm số lần chích máu đầu ngón tay và hỗ trợ bác sĩ điều chỉnh phác đồ điều trị chính xác hơn. Đặc biệt, đối với người trẻ tuổi, CGM giúp người bệnh thuận tiện hơn trong sinh hoạt, học tập và nâng cao chất lượng cuộc sống.
Người bệnh được theo dõi đường huyết bằng thiết bị đo đường huyết liên tục CGM
Qua đây bác sĩ khuyến cáo: Hiện nay đái tháo đường không còn là bệnh chỉ gặp ở người lớn tuổi mà đang có xu hướng trẻ hóa. Khi xuất hiện các dấu hiệu bất thường như khát nhiều, uống nhiều nước, tiểu nhiều, sụt cân nhanh không rõ nguyên nhân, mệt mỏi kéo dài… người dân cần đến cơ sở y tế để được thăm khám sớm. Việc phát hiện và điều trị kịp thời có ý nghĩa rất quan trọng, giúp hạn chế biến chứng nguy hiểm và bảo vệ sức khỏe lâu dài cho người bệnh.
Với đội ngũ bác sĩ, điều dưỡng giàu kinh nghiệm, chuyên môn sâu cùng hệ thống trang thiết bị hiện đại, Khoa Nội tiết – Đái tháo đường, Bệnh viện Đa khoa tỉnh Phú Thọ hiện là địa chỉ tin cậy trong thăm khám, điều trị và quản lý các bệnh lý nội tiết, rối loạn chuyển hóa như đái tháo đường, bệnh tuyến giáp, gout, rối loạn mỡ máu… Khoa đã triển khai nhiều kỹ thuật chuyên sâu, ứng dụng các thiết bị hiện đại như thiết bị theo dõi đường huyết liên tục CGM, góp phần nâng cao hiệu quả điều trị và chất lượng cuộc sống cho người bệnh.
Người bệnh gặp các vấn đề về sức khỏe nội tiết, đái tháo đường vui lòng liên hệ Khoa Nội tiết – Đái tháo đường: 0210.6542.090
Hoặc Tổng đài tư vấn khám chữa bệnh (miễn phí cước cuộc gọi): 1800888989. Được tư vấn trực tiếp bởi các Chuyên Gia đầu ngành Bệnh viện Đa khoa tỉnh Phú Thọ.
Tác giả: ThS. BSNT Nguyễn Thị Lan Hương
Cộng sự: Trương Tĩnh
